گاوها هرچه به زمان زایمان و آغاز دوره شیر دهی جدید نزدیک تر می شوند ، دچار تنش یااسترس بیشتري می شوند . در
خلال این دوره ي انتقال ، بسیاري تغییرات بیولوژیکی جهت مراحل مختلف زایمان و شروع شیر دهی رخ میدهد و البته
تغییرات عمده تري در روش مدیریت این دوره نیز انجام می شود که مزید بر استرس هاي بیولوژیکی می باشد ....
استراتژي هاي جدید براي گاو نزدیک زایمان
گاوها هرچه به زمان زایمان و آغاز دوره شیر دهی جدید نزدیک تر می شوند ، دچار تنش یااسترس بیشتري می شوند . در
خلال این دوره ي انتقال ، بسیاري تغییرات بیولوژیکی جهت مراحل مختلف زایمان و شروع شیر دهی رخ میدهد و البته
تغییرات عمده تري در روش مدیریت این دوره نیز انجام می شود که مزید بر استرس هاي بیولوژیکی می باشد .
همانگونه که همگان قبول دارند ، دوره ي انتقال دوره ي بسیار حساس در جهت پیشگیري از مجموعه مشکلات دام می باشد .
با وجود تلاش بسیار حساس در جهت پیشگیري از مجموعه مشکلات دام می باشد . با وجود تلاش بسیار متخصصین عملی
تغذیه ي گاو و محققین دانشگاهی ، مشکلات اوایل دوره ي شیر دهی همچنان وجود دارد . یک توصیه عملی بسیار معمول این
که دریافت مواد غذایی توسط دام را قبل از زایمان باید تحت نظر گرفت . دریافت غذا به ویژه در هفته ي آخر قبل از زایمان
یک مسئله طبیعی است .
1 درصد وزن بدن آن می باشد ولی / 1 و 7 / سه هفته قبل از زایمان دریافت ماده ي خشک گاو وتلیسه ي شکم اول حدود 9
تفاوت هاي عمده اي از یک گله تا گله دیگر از نظر در یافت ماده ي خشک دیده شده است . متاسفانه زمانی که نیاز گاو به
مواد غذایی جهت رشد جنین و آماده شدن سیستم پستانی براي دوره ي شیر دهی بعدي افزایش می یابد ،اشتهاي گاو
کاهش پیدا می کند . به همین علت توصیه ي افزایش دادن دریافت ماده ي خشک (مواد غذایی) به نظر منطقی می آید.
حدود 10 سال قبل تحقیقی انجام دادیم که در آن گاوهایی که به طور طبیعی قبل از زایش ، کاهش دریافت غذایی داشتند با
گاوهایی که به طور دستی تغذیه ي اجباري شدند (به صورتی که دریافت ماده ي خشک آنها کاهش نیافت ) مقایسه گردیدند
، گاوهایی که به طور اجباري تغذیه شده اند ، تمام پس مانده ي آخور آنها به صورت دست ي وارد شکمبه آنها شد (از طریق
فیستول بادریچه ي تعبیه شده ). شکل شماره 1 دریافت ماده خشک 2 گروه گاو را نشان می دهد در مقایسه گاوهائی که تغذیه
اجباري داشتند و دریافت ماده خشک آنها کاهش نداشت ،وضعیت آنها پس از زایمان بهتر از گروه شاهد بود . چربی کمتري
در کبد و کتون کمتري در خون داشتند و آنها شیر بیشتر و با درصد چربی بالاتري تولید کردند . برداشت منطقی از این
تحقیق افزایش مقدار در یافت ماده ي خشک در قبل از زایمان بود و این توصیه پیغامی بود که از آن زمان ما به دامدار
،دامپزشک و متخصص تغذیه ارسال می کردیم .

 

شواهد قوي وجود دارد که احتمال برداشت دیگري از نتایج تحقیق فوق را تقویت می کند . تحقیقاتی در دانشگاه ایلینویز و
اخیراً در دانشگاه فلوریدا انجام گردیده که نتیجه گیري جدیدي را عرضه می کند و آن این محدودیت تغذیه در دوره ي
انتقال (دوره ي خشکی ) به خوبی تغذیه اجباري یا تغذیه آزاد پاسخ داده است . شکل شماره ( 2) منحنی دریافت ماده ي
خشک با محدودیت را نشان می دهد . دقت کنید که دریافت ماده ي خشک تغذیه با محدودیت و تغذیه گروه شاهد (طبیعی)
در قبل از زایمان برابر است . تحقیق دانشگاه ایلینویز نشان داد که چربی کبد گاوهاي تغذیه شده با روش محدودیت ، کمتر
بوده و پس از زایمان دریافت ماده ي خشک آن ها بالاتر رفته است .
جهت دستیابی به پاسخ واقعی ، نیاز به بررسی مجدد نتایج مطالعه ي تغذیه اجباري و تحقیقات انجام شده در دانشگاه هاي
ایلینویز و فلوریدا داشتیم .
پس از بررسی نتایج تحقیق قبلی خود که در آن گاوها به روشی تغذیه شده بودند که موجب تفاوت فاحشی در دریافت ماده
خشک گاوهاي خشک نزدیک زایش گردید به این نتیجه رسیدیم که نتایج تحقیق ما هیچ گونه رابطه اي میان میانگین دریافت
ماده ي خشک 3 هفته ي آخر آبستنی و مقدار چربی جمع شده در کبد پس از زایمانرا نشان نداد ولی رابطه معنی داري را
بین کاهش دریافت غذا در سه هفته آخر آبستنی و مقدار چربی جمع شده در کبد پس از زایمان گاوها را نشان داد . بدین
معنی که هر چه دریافت غذا کاهش بیشتري داشت جمع شدن چربی در کبد بیشتر بود . در تحقیق اولیه ي ما تغذیه ي
اجباري به ما این امکان را داد که دریافت غذا را به حداکثر برسانیم وهمچنین در جهت پیشگیري از کاهش دریافت مواد
غذایی در قبل از زایمان کمک زیادي کرد و اکنون با پدیده هاي نوین توصیه می گردد بالا بردن دریافت غذا به سمت
حداکثر ، جهت سلامتی و تولید خوب گاو پس از زایمان ضروري نیست . شاید بهتر باشد در دوره ي قبل از زایمان سعی و
تلاش در جهت دریافت مواد غذایی شود تا بالا بردن دریافت مواد غذایی .
در یافت بالاتر ماده ي خشک زیان آور نیست و نباید علیه این کار تبلیغ گردد ولی اگر گاوها نتوانند مقدار دریافت ماده ي
خشک را در خلال دوره ي زایمان ادامه دهند در معرض خطر بیشتري قرا ر خواهند گرفت . پر واضح است که امکان
نگهداري اشتهاي کل گاوها وجود ندارد و متاسفانه تحقیقات کافی در این خصوص وجود ندارد تا بتوان استراتژي مناسبی را
در جهت جلوگیري از کم شدن دریافت ماده ي خشک ارایه نمود . تنها توصیه هاي منطقی را می توان قبول کرد و بکار برد .
در دوره ي قبل از زایش یا دوره ي خشکی نزدیک زایمان به طور طبیعی گاو غذاي کمتر می خورد بنابر این پیشگیري از هر
مسئله اي که باعث کاهش بیشتر دریافت غذا گردد،بسیار مهم و حیاتی است .
مهم ترین نکات جهت یادآوري :
- جایگاه گاوهاي نزدیک زایمان را متراکم نکنید . این مشکل معمول گاوداري هاست به ویژه گاوداریهاي توسعه یافته
و در تهیه ي جایگاه مناسب جهت گاوهاي در حال انتقال موفق نشده اند . تراکم جمعیت در جایگاههاي با Free-stall 90%
تعداد جایگاه آزاد انفرادي است . در جایگاه هاي بدون free-stall و باز حدود 30 متر مربع (مسقف و آزاد )براي هر گاو
باید در نظر گرفته شود .
- از جابه جایی بیش از حد پیشگیري کنید . محیط هاي جدید و گروه جدید گاو ایجاد تنش می کند . داشتن گروه هاي
متعدد لزوماً یک حسن نیست . به ویژه از جابه جایی گاو وتلیسه قبل از زایش باید اجتناب شود .
- گاو و تلیسه را در صورت امکان جدا از هم نگهدارید . با این که حساسیت تلیسه نسبت به گاو در برابر مشکلات کم تر
است ولی اگر در محل غذاو آخور قادر به رقابت با گاو نباشد با جدا سازي آنها این مسئله ایجاد مشکل نخواهد کرد .
- از تغییر شدید جیره ي غذایی اجتناب گردد . به خصوص از افزودن ناگهانی مواد غذایی که خوش خوراك نیستند از
قبیل (پودر خون، چربی) جلوگیري شود . دوره ي انتقال زمان خوبی جهت تغذیه دام با علوفه ي خراب یا کپک زده نیست .
- از غذاي کاملاً مخلوط جهت تغذیه ي گاوهاي نزدیک زایش استفاده گردد تا قابل جدا سازي و و انتخاب گاو نباشد .
بدین وسیله از مصرف نشاسته و کنسانتره بیش از حد جلوگیري خواهد شد و حتی مواد غذایی غیر خوش خوراك را به این
روش می توان به گاو خوراند .
- از تنش گرمایی جلوگیري کنید . به طور معمول به گاوهاي شیري از این نظر رسیدگی می شود و نباید گاوهاي
نزدیک زایمان را فراموش کنید .
40-34 درصد کربوهیدرات غیر فیبري ) ،NFC 0/ و حداقل 32 NFC )که البته این توصیه صد درصد و تضمین علیه حل
مشکلات پس از زایش نیست. پیدا کردن راه و روش صحیح براي گله ي شما همیشه ساده نمی باشد ولی اجازه ندهید که چند
مشکل کوچک سد راه شما جهت رسیدن به پاسخ صحیح شود .
عقیل سقائی دانشجوي دامپزشکی
@veterinary_hamedan

کاربران
1
مطالب
145
نمایش تعداد مطالب
60020